e-is, e-ticaret, e-ticaret modelleri

E-iş terimi genel olarak günlük hayatımızda yaptığımız işlerin ve işlemlerin elektronik ortamda gerçekleştirilmesini ifade etmektedir.

E-iş içerik olarak çok geniş bir kapsama sahiptir.

Örneğin; bir işletmenin bilgisayar kontrollü otomat cihazlarını, elektronik ortamda kullandığı muhasebe yazılımlarını ve ERP gibi sistemlerini e-iş kapsamında düşünebiliriz. Ya da günlük hayatımızda yaptığımız elektronik işlemleri, devlete karşı yükümlülüklerimizi yerine getirirken kullanılan bilgisayar kontrollü cihazlar yardımıyla gerçekleştirilen işlerde e-iş kapsamında yer almaktadır.

E-iş'in işletmeler açısından en önemli kısımlarından işletmelerin alış-satışlarını gerçekleştirdikleri kısımdır. Bu kısım genel olarak kısaca e-ticaret olarak adlandırılmaktadır.

E-Ticaret nedir?

İşletmeler ticari olarak tüzel kişilik olarak ifade edilen yapılardır ve bir işletmenin devamlılığını veya bireyin yaşamını sürdürebilmesi için yaptığı alım satımlar ilk sıradadır. Bu işler genel olarak ticari faaliyetler olarak adlandırılmaktadır.

Örnekle açıklamak gerekirse;

Bir işletmeyi gözönüne aldığımızda işletme devamlılığını sağlayabilmesi için mamül üretmelidir. Mamülü üretebilmesi için hammadde almalıdır veya yarı mamül diye tabir edilen kendi üretiminde kullanacağı ürünleri almalı ve daha sonra işleyerek mamül olarak satmalıdır.

Yaşayan varlık olan insanı gözönüne alırsak, çalışmalı, marketten alışveriş yapmalı ve yemek yiyerek hayatını sürdürmelidir.

Verilen örneklerden görüldüğü üzere alış-satış işlemleri hayatımızın her noktasında karşımıza çıkmaktadır.

Globalleşen dünyada gelişen teknolojinin ortaya çıkarttığı yeni ekonomik düzende ticari faaliyetlerde kullanılan e-iş modelleri oldukça çeşitlenmiştir ve gün geçtikçe ticari olarak yeni kavramlar ortaya çıkmaktadır. Bu e-iş kavramları yaptığımız alış-satışlarda bize kolaylık sağlamakta ve yapılan işlemlerin daha hızlı yapılmasına olanak sağlamaktadır.

Bu açıklamalarımızdan sonra basit olarak ticaretin elektronik hali olan e-ticareti şu şekilde açıklayabiliriz.

E-ticaret yada elektronik ticaret, hizmetlerin yada ürünlerin lokal yada global bilgisayar ağları üzerinden değiş tokuşunu, alınmasını ve satılmasını gerçekleştirerek, ticari faaliyetlerin yapılmasını verilen isimdir.

Daha eski zamanlara doğru gittiğimizde, 1970'li yıllarda e-ticaret EDI (veri değişimi) dediğimiz yöntemle işletmeler arasında bilgi değişimi yapılarak gerçekleştirilmekteydi. İnternetin dünya çapında gelişimiyle birlikte bu işlemler gün geçtikçe artmıştır.

Şu anda e-ticaret denilince akla ilk gelen satış yapan e-mağazalar olmaktadır.

Biraz önce bahsettiğimiz gibi gelişen teknoloji farklı olanaklar sunmaktadır. Örneğin mobil cihazların yaşamımıza girmesi, facebook gibi sosyal ağların ortaya çıkması e-ticarete yeni kavramların eklenmesine neden olmuştur.

e-ticaret modelleri

Platformlara göre e-ticaret modelleri nelerdir?

E-ticaret, elektronik ticaret yapılırken kullanılan platformlara göre;

1. M-ticaret (Mobil cihazlar üzerinden e-ticaret)

2. S-ticaret (Sosyal ağlar üzerinden e-ticaret)

olarak 2 alt gruba ayrılmaktadır.

E-ticaret modelleri nelerdir?

Elektronik ticaretin yapılış şekline göre ise e-ticaret modellerini şu şekilde gruplandırabiliriz.

1. B2C (Business to Consumer - İşletmeden Tüketiciye)

2. B2B (Business to Business - İşletmeden İşletmeye)

3. C2B (Consumer to Business - Tüketiciden İşletmeye)

4. C2C (Consumer to Consumer - Tüketiciden Tüketiciye)

5. B2E (Business to Employee - İşletmeden Çalışanına)

6. B2G (Busines to Government - İşletmeden Devlete)

7. G2B (Government to Business - Devletten İşletmeye)

8. G2G (Government to Government - Devletten Devlete)

9. G2C (Government to Consumer/Citizen - Devletten Vatandaşa)

10. C2G (Consumer/Citizen To Government - Vatandaştan Devlete)